Ο Πραματευτής του Ιωάννη Γρυπάρη.
με διαλεχτή πραμάτεια,
μ’ ασημικά και χρυσικά
και με γλυκά και μαύρα μάτια.Κ’ οι νιες ποθοπλαντάζουν του χωριού
στις πόρτες και στα παραθύρια,
κι οι παντρεμένες ξενυχτάν
Ο Πραματευτής του Ιωάννη Γρυπάρη.
Μια φορά κι έναν καιρό, σ’ έναν τόπο που τον έζωνε η γαλήνη του βουνού και η αγριάδα του γκρεμού, ζούσε ένας ΓΕΡΟΣ με τη ΓΡΙΑ του. Φτωχοί ήταν στη θήκη, μα πλούσιοι στην υπομονή. Μια μέρα, ο γέρος πήρε το ΔΙΚΕΛΙ του στον ώμο και τράβηξε για το ΜΠΕΛΙ, το αμπέλι του, να σκάψει τη γη και να
Μια φορά κι έναν καιρό, σε ένα βασίλειο που το λούζε η θάλασσα, ζούσε ένας βασιλιάς που είχε μια θυγατέρα μοναχοκόρη. Η ομορφιά της ήταν ονομαστή, μα η καρδιά της ήταν κάστρο απόρθητο. Ο πατέρας της, ανήσυχος για το μέλλον του θρόνου, της έφερνε κάθε λογής μνηστήρες: πρίγκιπες με ασημένιες πανοπλίες,
Μια φορά κι έναν καιρό, σε ένα σπίτι που η σιωπή είχε φωλιάσει για χρόνια στις γωνιές του, ζούσε μια γυναίκα με καρδιά διψασμένη για ζωή. Τα χρόνια περνούσαν σαν σύννεφα που δεν αφήνουν βροχή, και η αγκαλιά της έμενε άδεια. Κάθε πρωί, ανέβαινε στο παραθύρι της, εκεί που οι πρώτες αχτίδες του ήλιου
Ο ΗΛΙΟΣ Ο ΚΡΙΤΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΦΑΡΜΑΚΙ ΤΗΣ ΖΟΥΛΙΑΣ Μια φορά κι έναν καιρό, σε έναν τόπο που τον έλουζε το φως, ζούσαν τρεις αδερφές ορφανές. Μια μέρα, καθώς ο ήλιος έγερνε να βασιλέψει, στάθηκαν και οι τρεις αράδα-αράδα στο προσήλιο και φώναξαν: — «Ήλιο μου, προς ήλιο μου, ποια από μας τις τρεις είναι η καλύτερη;» Κι ο Ήλιος, που δεν ξέρει να κρύβει την αλήθεια, αποκρίθηκε: — «Η μια καλή κι η άλλη καλή, μα η μικρότερη, η Μυρσίνα, ακόμα και καλύτερη!» Σαν τα άκουσαν αυτά οι

Σε αυτή την κατηγορία, οι πρωταγωνιστές είναι ζώα που διαθέτουν ανθρώπινη λαλιά και συμπεριφορά.
Χαρακτηριστικά: Εστιάζουν στην πονηριά, την εξαπάτηση ή τη συνεργασία. Συνήθως υπάρχει η σύγκρουση μεταξύ ενός «έξυπνου» ζώου (π.χ. αλεπού) και ενός «δυνατού αλλά ανόητου» (π.χ. λύκος ή αρκούδα).
Υποκατηγορίες: Περιλαμβάνουν μύθους για άγρια ζώα, για τη σχέση άγριων και ήμερων ζώων,
Το παραμύθι αποτελεί την αρχαιότερη μορφή πνευματικής παραγωγής της ανθρωπότητας. Δεν είναι απλώς μια διήγηση, αλλά ένας συμβολικός χάρτης του σύμπαντος.
![]() |
| Victor Vasnetsov. Fight the Dobrynya Nikitich with Zmey Gorynych (dragon). 1913-1918. The Victor Vasnetsov Home-Museum, Moscow, Russia. |
λόγος φυσικά για τους δράκους. Αυτά τα μεγαλόπρεπα, ερπετόμορφα όντα που στολίζουν με μοναδικό τρόπο, εδώ και αιώνες, τους θρύλους ανά την υφήλιο. Στο παρόν άρθρο όμως θα μας απασχολήσει κυρίως η ιστορία και η εμπνευσμένη προέλευση των δράκων, όπως αυτή αναπαριστάται με γλαφυρό τρόπο στις αφηγήσεις των Σλάβων! Ας ξεκινήσουμε όμως προτού οι δράκοι μας απογειωθούν!
![]() |
| Prawny (CC0), Pixabay |
.
Τα κάλαντα στο Μέτσοβο τα παλαιότερα χρόνια τα έλεγαν την προπαραμονή Χριστουγέννων μετά τις 12 την νύχτα κι οι πόρτες των σπιτιών ήταν κλειστές. Όταν ακούγεται το «Άνιη μούλτς» (Χρόνια Πολλά!), τότε ανοίγει την πόρτα ο νοικοκύρης.
Κάλαντα Μετσόβου
Κουλίντε, Μελίντε,
μπαγκάτσ του μίντε,
κα Χριστόλου σ’ αμιντά,
Σταμαρία φασκιουσί,
σαρμπατοάρε απιρί,
σ’ χαράοα ν’ αμβαρτί.
Ανίη μουλτσ σ’ μπανάτσ,
Μουλιέρι σ’ μπαρμπάτσ,
Κουλάτσι σ’ να ντάτσ.
-
Κόλιντρα, Μέλιντρα,
βάλτε το στο μυαλό,
ο Χριστός γεννήθηκε,
η Παναγιά φάσκιωσε,
γιορτή ξημέρωσε,
με χαρά μάς αγκάλιασε.
Χρόνια πολλά, να ζήσετε,
γυναίκες κι άντρες,
κουλούρια να μας δώσετε.
Γιάννης Γιαννούκος